Çanakkale Savaşları Kronolojisi

http://www.geltag.com/turkish/z_history/tr_krn_cs1.htm

http://www.ataturktoday.com/1915CanakkaleKronoloji.htm

http://www.canakkale.gen.tr/kronoloji/kronoloji.html

http://canakkalesavaslari.comu.edu.tr/data2/48.pdf

http://www.gallipolidigger.com/2004.site/002.gel.sav.kronoloji/gallipolidigger.kronoloji/gallipolidigger.kronoloji.htm den yararlanılarak hazırlanmıştır.

Tarih	Olay
28.06.1914	Avusturya-Macaristan veliahdının öldürülmesi (Saraybosna Suikastı)-Birinci Dünya savaşının Başlangıcı
28.07.1914	Avusturya’nın (Avusturya-Macaristan) Sırbistan’a harp ilan etmesi
01.08.1914	Almanya’nın Rusya’ya harp ilan etmesi
01.08.1914	Türkiye genel seferberlik ilan etti.
02.08.1914	Türk-Alman gizli ittifak anlaşmasının yapılması Türk Ordusunun Seferberlik İlanı ve tarafsız kalacağının açıklaması
03.08.1914	İngiltere inşa edilmekte olan Sultan Osman I ve Reşadiye gemilerine el koyulması, Çanakkale boğazı mayınlanmaya başlanması. Almanya’nın Fransa’ya ve Belçika’ya harp ilan etmesi.
05.08.1914	İngiltere’nin Almanya’ya harp ilan etmesi
10.08.1914	Goben (TCG.Yavuz) ve Breslav (TCG Midilli) ‘nin Çanakkale Boğazından içeri girmeleri
10.08.1914	Almanya’nın Fransa’ya harp ilan etmesi
16.08.1914	16 Ağustos’ta İstanbul’a ulaşan Goeben ve Breslau gemileri Osmanlı Donanmasına katılarak Yavuz Sultan Selim ve Midilli isimlerini aldılar.
23.08.1914	Japonya’nın Almanlara harp ilan etmesi
09.09.1914	Amiral Souchon’un Osmanlı Donanması Komutanlığına getirilmesi
26.09.1914	İngiliz torpido botlarının Çanakkale’den çıkan Türk torpido botlarını geri çevirerek ateş etme emrini aldıklarını bildirmeleri
27.09.1914	Çanakkale Boğazı’nın tamamen kapatılması (Çanakkale Boğazı’ndan bütün gemi geçişlerini yasaklaması.)
06.10.1914	Türk Donanması’na Karadenize çıkma emrinin verilmesi
18.10.1914	Amiral Souchon’un izinsiz olarak Donanmayı Karadeniz’e çıkarması ve geri çağrılması
29.10.1914	Türk Donanması’nın Karadeniz’de Rus Donanması ile çatışması(Alman subaylar yönetimindeki Osmanlı donanmasının Rus limanlarına ve Rus donanmasına ateş açması)
01.11.1914	Osmanlı Devleti’nin Birinci Dünya Savaşı’na katılması.-Fransa ve İngiltere Türkiye’ye savaş açtı.Rusya Türkiye’ye savaş açtı.
02.11.1914	Rus,İngiliz,Belçika,Sırp,Japon,Karadağ Hükümetlerinin Osmanlı İmparatorluğu ile siyasi ilişkilerini kesmeleri
03.11.1914	Çanakkale Boğazı’nın 6 düşman zırhlısı tarafından bombalanması (Seddülbahir-Kumkale)İngiliz-Fransız donanması’nın Çanakkale’nin dış tabyaları bombalaması.
11.11.1914	Osmanlı İmparotorluğu’nun üçlü anlaşma devletlerine harp ilanı
17.11.1914	Rus Donanmasının Trabzon’u bombalaması
29.11.1914	Mesudiye Zırhlısının İngiliz Denizaltısı (B-11) tarafından Çanakkale Boğazı’nda batırılışı
02.12.1914	Sarıkamış harekatının başlaması.
13.12.1914	Mesudiye Zırhlısı, İngiliz B-11 Denizaltısı’ndan atılan torpidoyla batırıldı.
03.01.1915	Churchill, Çanakkale’yi abluka altında bulunduran Amiral Garden’den Boğazın yalnız denizden zorlanmasını mümkün görüp görmediğini sorar.
05.01.1915	Amiral Garden’in cevabı gelir.
11.01.1915	Amiral Carden’in, Bahriye Nezareti’ne Çanakkale Boğazı’na Taarruz İçin Hazırlattığı Planı Sunması
13.01.1915	Çanakkale’yi geçme planı Amiral Garden tarafından hazırlanmış ve 13 Ocak’ta Savaş komitesi tarafından onaylanmıştı.
15.01.1915	- Saphir Adındaki Fransız Denizaltı Gemisinin Köseburnu Önünde Batırılması.
15.01.1915	- Çanakkale Boğazı’na Taarruz İçin Hazırlanmış Planın Uygun Olduğunun Amiral Carden’e Bildirilmesi
20.01.1915	Atatürk’ün Kuruluş halinde bulunan 19. Tümen Komutanlığına (Tekirdağ) atanması.
28.01.1915	Savaş Komitesinin Bugünkü Toplantısında Çanakkale Boğazı’nın Yalnız Donanmayla Zorlanmasına Karar Verilmesi 19 Şubat 1915′in Taarruz Tarihi Olarak Saptanması (İngilizlerin Çanakkale’yi geçme kararı)
01.02.1915	Mustafa Kemal’in Tekirdağ’da Göreve Başlaması
02.02.1915	Atatürk’ün Tekirdağ’a gelişi ve 19. Tümeni kurma çalışmalarına başlaması
17.02.1915	Barbaros ve Turgut Reis Muharebe Gemilerinin, Savunmaya Katılmak Üzere Nara’ya Gelmesi
18.02.1915	Başkomutan Vekili’nin Denetleme İçin Çanakkale’ye Gelmesi
19.02.1915	Seddulbahir,Kumkale,Ertuğrul ve Orhaniye istihkamlarının 12 düşman zırhlısı tarafından bombardıman edilişi ve karaya az miktarda asker çıkarmaları
23.02.1915	19. Tümen Kuruluşuna 6. Kolordu’dan Verilen 72. Piyade Alayı’nın Eceabat’a Gelmesi
25.02.1915	Tümen Komutanı, Karargahı, 57. Piyade Alayı, Dağ Bataryası, Sıhhiye Bölüğü, Seyyar Hastane Ekmekçi Müfrezesi’nin, Tekirdağ’dan Eceabat’a Gelmesi.(Tekirdağ’daki 19. Tümen Komutanlığı’nın Maydos (Eceabat)’a nakli ve Atatürk’ün 19. Tümen Komutanlığı üzerinde olmak üzere Maydos Bölgesi Komutanı olarak görevini sürdürmesi.)
	- Çanakkale Müstahkem Mevkii Karargahı’nın Hacıpaşa Çiftliği’ne Yer Değiştirmesi.
	- Çanakkale Müstahkem Mevki Komutanı’nın, 19. Tümen Komutanı’nı Eceabat Bölgesi Komutanlığına Atanması.
	- Mustafa Kemal’in 19. Tümen Komutanlığı’na atanması.
	- Birleşik Filo’nun, Giriş Tabyalarındaki Topları Tahrip Etmesi ve Boğaz’a Girmeye Başlaması.
26.02.1915	- Değirmenburnu – Çanakkale Feneri Arasında 10. Mayın Hattı’nın Kurulması.
26.02.1915	- Seddülbahir ve Kumkale’ye Yapılan Çıkarma.
01.03.1915	Venizelos’un, Gelibolu Yarımadası’nda 3 Tümen Çıkarılmasını Önermesi.
02.03.1915	General Liman Von Sanders’in Çanakkale’deki Osmanlı Kara Kuvvetleri Başkomutanlığına atanması.
04.03.1915	İngiltere, Fransa ve Rusya arasında Boğazlar’ın taksimini öngören ‘İstanbul Antlaşması’ nın imzalanması. 3. Avustralya Tugayı’nın, Mondros Limanı’na Gelmesi .
05-06.03.1915	Çamkoyu Batısından Queen Elizabeth Muharebe Gemisinin Merkez Tahkimatını Aşırma Biçiminde Bombardımanı.
07-08 Mart 1915	7 Mart’ı 8 Mart’a bağlayan gece Nusrat mayın gemisi düşman gemilerinin projektörlerine aldırmadan Anadolu yakasındaki Akyarlar’a mayınlarını bıraktı.
11.03.1915	Sir Ian Hamilton’un, Akdeniz Bağlaşık Kuvveti Komutanlığı’na Atanması.
12.03.1915	Hamilton Fransız ve İngiliz Kara Kuvvetleri başkumandanlığına tayin edildi.
	- 11. Tümen’in Ezine, Bayramiç Bölgesine Gelmesi.
	- İngiliz Deniz Piyade Tümeni’nin Artanının Limni Adasına Gelmesi.
13.03.1915	Kitchener’in, Hamilton’a Kara Kuvvetlerinin Kullanılması Konusunda Yönerge Vermesi.
15.03.1915	General d’Amade Emrindeki Fransız Doğu Sefer Kuvveti’nin Mondros Limanı’na Gelmesi.
16.03.1915	- Amerika Büyük Elçisi, Adliye Nazırı, Avusturya Askeri Ateşesi’nin Çanakkale’ye Gelmesi.
16.03.1915	Amiral Carden görevinden ayrıldı.Yerine Amiral Robeck atandı.
17.03.1915	- Amiral de Robeck’in, Birleşik Filo Komutanlığı Görevine Başlaması.
18.03.1915	Çanakkale Boğazı Muharebesi, İtilaf devletleri donanması yaklaşık 30 savaş gemisiyle savaşın en geniş kapsamlı saldırısını başlattı. Altı büyük gemiden Bouvet, Irresistible ve Ocean zırhlıları batırıldı, üçü ise kullanılmaz duruma geldi. Çanakkale Boğazı’nı denizden geçme girişimi Türk deniz ve kara savunması karşısında başarısızlığa uğradı.Çanakkale deniz zaferlerinin kazanıldığı gün. Fransız ve İngilizler’in Çanakkale’ye yaptıkları deniz saldırısının başarısızlığı.
23.03.1915	Alman general Liman Vona Sanders 5. Ordu Komutanlığı’na getirildi. Bu ordunun ihtiyatını oluşturacak 19. Tümen’in komutanlığına ise Kurmay Yarbay Mustafa Kemal getirildi.(Gelibolu/Çanakkale’de 5. Ordu’nun kurulması.)
24 Mart 1915	General Hamilton’un Birliklerini Düzenlemek Üzere Mısır’a Hareket Etmesi.
25 Mart 1915	9. Tümen Komutanı’nın, Eceabat Bölgesi Komutanlığı’nı 19. Tümen Komutanı’ndan Devralması.
26 Mart 1915	5. Ordu Komutanı’nın Gelibolu’ya Gelerek Göreve Başlaması.
27 Mart 1915	Churchill’in, Birlikte Harekata Karar Verildiğini Amiral de Robeck’e Bildirmesi.
28 Mart 1915	Tengerdere – Domuzdere Arasında Boğaz’ın Ortasına Doğru 19 Mayından Oluşan Son Mayın Hattının Kurulması.
31 Mart 1915 -	Bu Mayın Hattına Paralel Olarak, Boğaz Doğrultusunda 10 Mayının Uzatılması.
01 Nisan 1915
31 Mart 1915	3. Tümen’in Muharip Birlikleriyle Erenköy’e Gelmesi
01 Nisan 1915	General Weber’in Kalvert Çiftliği’nde Mürettep Kolordu Komutanlığı Görevine Başlaması.
10 Nisan 1915	- General Hamilton’un Mondros’a Gelmesi.
10 Nisan 1915	- Avustralya Tümeni’nin Büyük Kısmının, Mondros’a Gelmesi.
16 Nisan 1915	Demirhisar torpidobotunun kendini karaya oturtup batması.
17 Nisan 1915	E-15 İngiliz Denizaltı Gemisinin, Boğaz’da Hasara Uğratılıp Karaya Oturtulması.
18.04.1915	Mustafa Kemal, 18 Nisan 1915′te Çamyayla (Bigali) köyüne gelerek köy evini Karargah yapmıştı.
18-19 Nisan 1915	İngilizlerin, Torpido Atarak E-15 Denizaltı Gemisini Batırmaları.
22.04.1915	Müttefikler’in Gelibolu’ya çıkarma yapmaları.
25.04.1915	İtilaf güçlerinin en geniş kapsamlı ilk çıkarması.(Çanakkale Boğazı’ndan Deniz kuvvetleriyle zorlayarak geçmek imkanı olmadığını anlayan düşmanın Gelibolu Yarımadası’na asker çıkarmaya başlaması)-Arıburnu Zaferi kazanıldı. İtilaf Devletleri’nin, Arıburnu’na asker çıkarmaları üzerine Mustafa Kemal’in Tümeniyle düşmanı önleyerek durdurması. İngiliz ve Fransızların Seddülbahir, Arıburnu ve Kumkale’ye asker çıkarmaları, 9 ay sürecek Çanakkale kara savaşlarının başlaması
27.04.1915	İngiliz denizaltı gemilerinin Marmara’da denizaltı savaşına başlamaları ve Barbaros zırhlısının bir denizaltı tarafından batırılması.
28.04.1915	Birinci Kirte muharebesi(.Seddülbahir’de "1. Kirte Savaşı" olarak bilinen muharebe.)
30.04.1915	Sultanhisar torpidobotunun E-2 İngiliz denizaltı gemisini batırması.
01.05.1915	Fransız Joule denizaltısı mayına çarparak battı
02.05.1915	Van’ın Rus ve Ermeniler tarafından işgali.
06-08.05.1915	İkinci Kirte muharebesi
12.05.1915	Muavenet-i Milliye torpidobotunun İngiliz Goliath zırhlısını torpilleyerek batırması.Muavenet-i Milliye torpidobotunun İngiliz Goliath zırhlısını torpilleyerek batırması, Çanakkale Muharebeleri tarihinde önemli bir yer tutar.
14 Mayıs 1915	Churchill ve Amiral Fisher istifa ettiler.
19 Mayıs 1915	Liman Von Sanders’in 42 bin kişilik bir kuvvetle Arıburnu çıkarma noktasındaki Anzaklar’a yönelik başarısız saldırısı. Türkler 10 bin kayıp vererek geri çekildi.
25 Mayıs 1915	Alman U-21 denizaltı gemisinin İngiliz Trumph zırhlısını batırışı. Aynı denizaltı gemisinin önünde Majestic İngiliz zırhlısını batırışı.
01.06.1915	Mustafa Kemal’in Albaylığa yükseltilmesi.
04.06.1915	Üçüncü Kirte muhaberesi.
21.06.1915	Kerevizdere muharebesi.
04.07.1915	Atatürk’ün, Kurmay Başkanı İzzettin (Çalışlar) Bey’le beraber Cesarettepesi’ndeki 18.Alay’a ait siperleri gezmesi ve buradaki mevzilerin kuvvetlendirilmesi için bazı direktifler vermesi, düşmanın taarruzu halinde uygulanacak hareket hakkında komutanlarla görüşmesi.
10.07.1915	Tasir-i Efkar gazetesi muhabirlerinden Ferit Bey’in, 19.Tümen Karargahı’nda Atatürk’ü ziyareti.
13.07.1915	İngiliz ve Fransızların, Seddülbahir’e yeni bir taarruzu, ancak yedekteki birliklerin ileri sürülmesiyle önlenebilmesi.
16.07.1915	Gazeteci, yazar ve şairlerden oluşan bir edebi hayatin, harp alanını ziyaret etmek üzere, İstanbul’dan Çanakkale’e gelişi. (Hamdullah Suphi (Tanrıöver), Ahmet Ağaoğlu, Ali Canip (Yöntem), Ömer Seyfettin, Mehmet Emin (Yurdakul), İbrahim Alaettin (Gövsa), Hakkı Süha (Gezgin), Enis Behiç (Koryürek)’in de içinde bulunduğu heyet, Çanakkale cephesine gelerek 5.Ordu ve 3.Kolordu Karargahlarını ziyaret etmiş, Arıburnu ve Seddülbahir harp bölgelerini gezmiştir. Heyet, Cesarettepesi’ne giden yolun düşman kontrolünde ve tehlikeli oluşu nedeniyle Atatürk’ü ziyaret edememiş ancak telefonla konuşarak başarılarını kutlamıştır.
17.07.1915	Gelibolu Mutasarrıfı Süreyya (Yiğit) Bey’le Maydos (Eceabat) Kaymakamı Rahmi Bey’in, 19.Tümen Karargahı’nda Atatürk’ü ziyareti ve geceyi karargahta geçirmeleri.
19.07.1915	Atatürk’ün, Kurmay Başkanı İzzettin (Çalışlar) Bey’le beraber, öğleden sonra, 3.Kolordu Karargahı’nın bulunduğu Kemalyeri’ne gelerek Veliaht Yusuf İzzettin Efendi’yi karşılama töreninde bulunması, akşam yemeğini Kemalyeri’nde yemesi, tekrar 19.Tümen Karargahı’na dönüşü.
28.07.1915	Atatürk’ün Kurmay Başkanı İzzettin (Çalışlar) Bey’le beraber 27.ve 57. Alay cephelerini gezmesi.
30.07.1915	3.Kolordu Komutanı Esat (Bülkat) Paşa’nın, Kurmay Başkanı Fahrettin (Altay) Bey’le beraber 19.Tümen Karargahı’na gelerek Atatürk’ü ziyareti.
06.08.1915	Arıburnu’nda Anzak’ların cephenin ortasından büyük taarruzu.
06-07.08.1915	İngilizler’in Suvla Limanı çıkarması ve 1 nci Anafartalar savaşının kazanılması.
08.08.1915	Atatürk’ün Anafartalar Grubu Komutanlığına getirilmesi
09.08.1915	Birinci Anafartalar Zaferi.
08-09.08.1915	İtilaf Güçlerinin Seddülbahir’i boşaltmaları.
10.08.1915	Türklerin Anafartalar Grup Komutanı Albay Mustafa Kemal öncülüğünde geniş kapsamlı Conkbayırı taarruzu.Anafartalar ve Kanlı Sırt muharebeleri-Conkbayırı Zaferi.
13.08.1915	2.Anafartalar muharebesi
14.08.1915	Mariot adlı Fransız denizaltı gemisinin ağlara takılıp batması
15.08.1915	Kireçtepe Muharebeleri.
17 Ağustos 1915	Kireçtepe savaşının kazanılması
21-22.08.1915	2 nci Anafartalar savaşının kazanılması (3.Anafartalar Muhaberesi)
01.09.1915	Mustafa Kemal’e, Anafartalar Grubu Komutanlığı’ndaki üstün başarılar nedeniyle "Muharebe Gümüş Liyakat Madalyası" verilişi.
02.09.1915	Mustafa Kemal’in, Çanakkale Savaşlarında yaralanan ve sakatlanan Osmanlı askerleri için para toplayarak gönderen -Almanya’nın İstanbul Elçiliği görevlilerinden- Dr.Ernest Jackh’a teşekkür mektubu :"…Kaderin savurduğu her haşin darbeye bizimle katlanmakla kalmayıp bundan doğan ıstırapları da hafifletmek için akla gelen her yardımı esirgemeyen siz sadık dosta, Fevzi (Çakmak) Bey de selamlarını ve teşekkürlerini yollar." Atatürk’ün komuta ettiği Anafartalar Grubu Komutanlığı’nın Kurmay Başkanı Binbaşı İzzettin (Çalışlar) Bey’in, 16.Kolordu Kurmay Başkanlığı’na atanması.
04.09.1915	Mustafa Kemal’in, Anafartalar’da 4.ve 8.Tümen cephelerine giderek incelemelerde bulunması. Başkomutan Vekili Enver Paşa’nın, 5.Ordu Komutanı Liman von Sanders’in -Anafartalar Grubu’ndaki yeni düzenleme ile ilgili- 29 Ağustos 1915 tarihli önerisine cevabı :"Anafartalar Grubu’nun devamını, bu grup içindeki tümenlerin şimdilik yalnız 2.ve 15.Kolorduları oluşturmasını ve Gruğ Komutanlığı’nın 16.Kolordu Komutanı Mustafa Kemal Bey tarafından yapılmasını, yüksek öneriniz üzerine uyarınca uygun gördüm."
09.09.1915	Bulgaristan’ın Türkiye ve Almanya’nın yanında savaşa katılması.
14.09.1915	Mustafa Kemal’in Bulgar Generali Petroff’un eşi Sultane Petroff’a Çanakkale’den Fransızca mektubu :"…Düşman kuvvetlerine karşı kendi istediğimiz şekilde karşı koyduk ve daha önce Arıburnu’nda benim karşımda hezimete uğrayan düşman kuvvetleri, aradan aylar geçtikten sonra bu defa da Anafartalar’da tam anlamıyla felç oldular. Generalimin, muhtemelen bunlardan haberi vardır; ama olan biteni doğrudan benden öğrenmesi, sanırım kendisini çok daha fazla memnun edecektir. General Hamilton’a ve Lord Kitchener’e ardı ardına bu başarıları elde etmeme vesile oldukları için teşekkür etmem gerektiğine inanıyorum." Mustafa Kemal’in, 2.ve 15.Kolordu Komutanlarıyla Abdurrahman Bayırı’na gidişi.
20.09.1915	Mustafa Kemal’in rahatsızlanması, Mareşal Liman von Sanders’in Anafartalar Grubu Karargahı’na gelerek, kendisine geçmiş olsun dileğinde bulunması, sonra özel doktorunu gönderişi.
23.09.1915	Mustafa Kemal’in, – Almanya’nın İstanbul Elçiliği görevlilerinden- Dr.Ernest Jackh’ı çadırında kabulü ve söyledikleri :"Tam manasıyla Ruslar gibi karaya tıkıldık. Ruslar çökmeğe mahkumdurlar; çünkü Boğazları kapayarak onları Karadeniz’e tıkadım. Bu suretle, müttefiklerinden ayrı düşürdüm. Fakat biz de aynı sebep dolayısıyla yıkılmaya mahkumuz. Gerçekten biz, Akdeniz, Kızıldeniz ve Hint Okyanusu sahillerine yerleşmiş bulunuyoruz; fakat herhangi bir okyanusa çıkmayı göze alamayız. Deniz kuvvetlerine sahip olmayan bir kara kuvveti olmak itibariyle biz, yarımadamızı, kara kuvvetlerini hiçbir tehdide uğramaksızın istediği sahile getirebilen deniz kuvvetlerine karşı savunmaya asla muktedir olamayacağız." (Atatürk, bu görüşmenin yapıldığı günlerde rahatsızlığı nedeniyle çadırında istirahat etmektedir. Ernest Jackh, hatıralarında şu bilgileri vermektedir :"Mustafa Kemal Bey ağır surette hastaydı ve bu yüzden kendisini ziyaret için çadırına gittim. Malarya (sıtma)’ya tekrar yakalanmıştı. O kadar zayıflamıştı ki, ilkin tanıyamadım. Bununla beraber ateşli tabiatı, evvelce sık sık yaptığımız bütün gece devam eden çok sevdiği görüşmeler gibi, bizi, siyasi bir tartışmaya daldırdı."
24.09.1915	Başkomutan Vekili Enver Paşa’nın beraberinde Başkomutanlık Vekaleti Harekat Şubesi Müdürü Yarbay İsmet (İnönü) Bey olduğu halde Gelibolu’ya gelişi.
26.09.1915	Başkomutan Vekili Enver Paşa’nın sabahleyin Kuzey Grubu Karagahı’na gidişi, daha sonra -Anafartalar Grubu cephesine ait- Conkbayırı’nı gezdikten sonra Gelibolu’da 5.Ordu karargahı’na dönüşü (Enver Paşa, bu inceleme gezisinde Anafartalar Grubu Karargahı’na uğramamıştır.)
27.09.1915	Mustafa Kemal’in, 5.Ordu Komutanı Mareşal Liman von Sanders’e Anafartalar Grubu Komutanlığı’ndan affını isteyen yazısı :"…Geçenlerde Ekselansları Başkomutan, Kuzey, Güney ve Asya Gruplarını ziyaretiyle gereği gibi onurlandırmıştır; ancak Anafartalar Grubu’nun varlığını tanımak istememekle, bizi ziyaretinin onurundan mahrum kılmıştır. …Ekselansları Başkomutan’ın şahsıma karşı beslediği duygular böylece bilinirken, orduda aynı koşullar altında hizmet vermem benim için imkansızdır. Siz Ekselanslarından beni şu andan itibaren Grup Komutanlığı’ndan istifa etmiş sayma ve şahsımla ilgili daha sonraki işlemleri tayin etme lütfunda bulunmanızı rica etmek onurunu taşımaktayım."
30.09.1915	5.Ordu Komutanı Mareşal Liman von Sanders’in Başkomutan Vekili Enver Paşa’ya Mustafa Kemal’in Anafartalar Grubu Komutanlığı’ndan affını isteyen deilekçe vermiş olduğunu, ancak kabul edilmemesini isteyen yazısı :"…Bu dilekçeyi destekleyemem. Çünkü Mustafa Kemal Bey’i vatanın bu büyük savaşta hizmetlerine muhakkak surette muhtaç olduğu, çok müstesna kabiliyetli, yetkili ve cesur bir subay olarak tanıdım ve takdir ettim. …Şimdilik ilişikte takdim etmediğim ayrılma dilekçesini, Ekselanslarınızın, güvenini belirtmek suretiyle reddetmek lütfunda bulunmalarını rica ediyorum."
11.10.1915	Gelibolu Yarımadası’nın İtilaf Devletleri’nce boşaltılmasının ilk kez söz konusu oluşu
17.10.1915	Çanakkale bölgesinde General Hamilton’un komutayı General Birdwood’a devrederek cepheden ayrılışı.
26.10.1915	Mustafa Kemal’in, Başkomutanlık Vekaleti’nce 9.,11.ve 12.Tümenlerin birleşmesinden oluşacak 16.Kolordu komutanlığına atanması ve Kolordu Komutanı yetkisiyle "Anafartalar Grubu’nu yönetmekle görevlendirilmesi.
30.10.1915	Turquoise isimli Fransız denizaltı gemisinin esir edilmesi.
31.10.1915	Başkomutan Vekili Enver Paşa’nın, beraberinde Ahmet İzzet Paşa, Yarbay Feldmann ve Başyaver Kazım (Orbay) Bey olmak üzere Anafartalar Grubu Karargahı’nı ziyareti, Atatürk’le görüşmesi, daha sonra at üzerinde İsmailoğlu Tepesi’ne gidilmesi.
03.11.1915	İstanbul’dan Gelibolu’ya gelen Ayan ve Mebusan Heyeti’nin Anafartalar Grubu karargahı’na giderek Mustafa Kemal’i ziyareti ve beraber cepheyi gezmeleri.
06.11.1915	Çanakkale’den geçerek Marmara’ya girmiş olan E-20 İngiliz denizaltı gemisinin esir edilmesi.
07.11.1915	İngiliz Harp Kabinesi’nin Çanakkale’yi boşaltma kararı.
10.10.1915	Fransız denizaltı gemisi Turquoise’a Enver Paşa’nın katıldığı bir törenle “Müstecip Onbaşı” adının verilmesi.
05.12.1915	Mareşal Liman von Sanders’in Anafartalar Grubu Karargahı’na gelişi ve Mustafa Kemal’e, beraberinde getirdiği hava değişimi izin yazısını vermesi.
06.12.1915	İtilaf Güçlerinin Gelibolu Yarımadası’nı boşaltma hazırlıkları.
08.12.1915	Fethi (Okyar), Dr.Bahattin Şakir ve Dr.Tevfik Rüştü (Aras) Bey’lerin akşam Atatürk’ün misafiri olarak Anafartalar Grubu Karargahı’na gelişleri. Atatürk’ün aldığı hava değişimi izni üzerine Anafartalar Grubu Komutan Vekilliğine atanan Fevzi (Çakmak) Paşa’nın Anafartalar Grubu Karargahı’na gelişi.
10.12.1915	Atatürk’ün -beraberinde misafirleri Fethi (Okyar), Bahattin Şakir ve Tevfik Rüştü (Aras) Bey’ler olmak üzere- Çanakkale’den İstanbul’a hareketi. (Atatürk İstanbul’a dönüşünü takiben Çanakkale’den izinli olarak ayrılış sebebini Salih (Bozok) Bey’e şöyle anlatmıştır :"Ben düşmanın çekileceğini anladığım için bir taarruz yapılmasını teklif etmiştim. Fakat benim bu teklifimi kabul etmediler. Bundan dolayı canım sıkıldı. Çok da yorgun olduğum için izin alarak İstanbul’a geldim. Eğer ben orada iken düşman şimdiki gibi çekilmiş olsaydı, herhalde daha çok sıkılacaktım. Burada bulunmaklığım benim için bir talih eseridir.)
11.12.1915	Mustafa Kemal’in Çanakkale’den İstanbul’a gelişi
19-20.12.1915	İtilaf Güçlerinin, işgal ettikleri siperleri boşaltarak gece Anafartalar, Arıburnu bölgesinden gizli olarak çekilmeleri (Bu bölgedeki boşaltma son günlerde mevcut sisten de yararlanılarak gizli olarak yapılmakta idi. Ancak birlik ve malzemelerin büyük kısmını kapsayan boşaltma bu gece gerçekleştirilmiştir. İngilizler 8/9 Ocak 1916 gecesi de Seddülbahir bölgesinden çekilmişlerdir.)
08-09.01.1916	Müttefiklerin Seddülbahir’i boşaltmaları
09.01.1916	5.Ordu Komutanı Mareşal Liman von Sanders’in -İngilizlerin Gelibolu yarımadasından çekilip gitmeleri üzerine- sabah 8.45′de Alçıtepe’den Başkomutanlık Vekaleti’ne telgrafı :"Tanrı’ya şükür Gelibolu yarımadası tamamen düşmandan temizlenmiştir. (Düşmanın Çanakkale Cephesi’nden çekilmesi. "MEHMETÇİK" namının dünyaya yayılışı.)
14.01.1916	Mustafa Kemal’in Edirne’de XVI. Kolordu Komutanlığına başlaması
17.01.1916	Atatürk’e, "Anafartalar Grubu Komutanlığı"ndaki üstün başarıları sebebiyle "Muharebe Altın Liyakat Madalyası" verilişi
18.01.1916	5.Ordu Karargahı’nın, Müttefiklerin Gelibolu yarımadasını boşaltmaları üzerine Çanakkale’den Lüleburgaz’a alınması.
01.02.1916	Atatürk’e Anafartalar Grubu Komutanlığı döneminde gösterdiği üstün başarıları nedeniyle "İkinci Rütbe’den Osmani Nişanı" verilmesi.

‘

Çanakkale Savaşları Kronolojisi

Benzer Konular

About admin

No Comments

Bir Cevap Yazın Cevabı iptal et

Kategoriler

Son Yazılar

Son Yorumlar

ENÇOK OKUNAN SAYFALAR

Meta

Çanakkale Kaleleri

ÇANAKKALE’DEN FOTOĞRAFLAR

kitaplık yurdu