İmbros. (İmroz) Antik Kenti

İmbros : (İmroz) : Bugünkü Gökçeada olup, adanın ilk sakinleri (aynen Bozcaada gibi) MÖ 2000 yıllarında Pelasglar idi. Daha sonra Yunan uygarlığı kurulmuş ve burayı ele geçirmişlerdir. Eski adı olan “İmroz” Yunanca değil, Pelasg (Prohelen) dilinde “Çorak topraklarda bereket tanrısı” anlamındadır. İmrozlu halk, Pelasg özelliklerini koruyarak Atina (Yunan)-Truva savaşı sırasında Truvalılar’ın safında yer aldılar. Savaş sonunda Yunanlılar. Atina çevresinde yaşayan tüm Prohelenleri İmroz’a sürgüne gönderdiler. Anadolu Perslerin işgaline uğrayınca, Ege adalarının tümü gibi İmroz’da işgal edildi. Atina MÖ 494 yılında adayı geri aldı ve kendi vatandaşlarını oraya doldurdu. Böylece İmroz adası, bir Yunan adası oldu. Antik çağda adanın en önemli yerleşme yeri Kaleköy’dür (Kastro, Şekil 1). Roma İmparatorluğu döneminde ise Aydıncık (Kefaloz) bölgesi önem kazandı. Roma İmparatorluğunun ikiye bölünmesinden sonra İmroz, Bizans İmparatorluğunun bir eyaleti oldu. Uzun yıllar adalılar güvence içinde yaşadılar. Ancak, çöküş dönemi bu güvenceyi yok etti. İstanbul patriği Nikiforoz MS 776 yılında İmroz adasının Bulgar baskınına uğradığını ve 2 500 esirin Bulgaristan’a götürüldüğünü yazar (Saygı 1985). Haçlılar MS 1204 yılında İstanbul’u ele geçirince, İmroz, Gelibolu Dükalığına bağlandı. Latinlerin yönetimi 58 yıl sürdü. İznik İmparatoru Palaiologos MS 1261 yılında İstanbul’u, bir yıl sonra da İmroz adasını geri aldı. MS 1453 yılında Bizans İmparatorluğu’nun, Fatih Sultan Mehmet tarafından İstanbul’un alınmasıyla birlikte, İmroz halkı Osmanlı Padişahına temsilci heyetler göndererek bağlılıklarını bildirdiler ve Osmanlı İmparatorluğuna katıldılar. MS 1463 yılında Osmanlı-Venedik savaşı sırasında ada bir yıl işgal edildi ve Osmanlılar tarafından geri alındı. MS 1467 yılında benzer bir olay meydana geldi. MS 1717 yılında Osmanlı-Venedik deniz savaşı adanın çok yakınında meydana geldi ve bu savaşta Osmanlılar galip geldiler. Balkan savaşı sırasında ada, 18 ekim 1912 yılında Bozcaada ile birlikte Yunanlılar tarafından işgal edildi. 30 mayıs 1913 Londra antlaşmasıyla Osmanlılar ve Yunanlılar adaların kaderini büyük devletlere bıraktılar. 14 Kasım 1913’de Atina antlaşmasıyla İmroz ve Bozcaada Osmanlılara, geri kalan adalar da Yunanlılara verildi, ancak bu antlaşma uygulanmadı. Zira patlayan 1. Dünya Savaşı nedeniyle İmroz ve Bozcaada’daki Yunan yönetimi devam etti. Çanakkale savaşları sırasında ada, İngiliz ve Fransız kuvvetlerinin karargâhı oldu. 10 Ağustos 1920 yılında Sevr antlaşması ile Türkiye, İmroz ve Bozcaada üzerindeki haklarından vazgeçirildi. Ancak, Kurtuluş savaşı sonrasında 24 temmuz 1923’te imzalanan Lozan antlaşmasıyla yeniden Türk hakimiyetine geçtiler. (MTA 1996/1)

Yorumlar

Bu blogdaki popüler yayınlar

Çanakkale Türk Anıt ve Şehitlikleri

Çanakkale Şehitler Abidesi

Çimpe Kalesi