Site Rengi

24.09.2020 Çanakkale, Çanakkale İli Portalı
Çanakkale | Çanakkale Tanıtım | Çanakkale Bilgiler

Çanakkale Savaşları Kronolojisi

Çanakkale Savaşları Kronolojisi

Çanakkale Savaşları Kronolojisi

Tarih Olay
28.06.1914 Avusturya-Macaristan veliahdının öldürülmesi (Saraybosna
Suikastı)-Birinci Dünya savaşının Başlangıcı
28.07.1914 Avusturya’nın (Avusturya-Macaristan) Sırbistan’a
harp ilan etmesi
01.08.1914 Almanya’nın Rusya’ya harp ilan etmesi
Türkiye genel seferberlik ilan etti.
02.08.1914 Türk-Alman gizli ittifak anlaşmasının yapılması
Türk Ordusunun Seferberlik İlanı ve tarafsız kalacağının
açıklaması
03.08.1914 İngiltere inşa edilmekte olan Sultan Osman I ve
Reşadiye gemilerine el koyulması, Çanakkale boğazı
mayınlanmaya
başlanması. Almanya’nın Fransa’ya ve Belçika’ya
harp ilan etmesi.
05.08.1914 İngiltere’nin Almanya’ya harp ilan etmesi
10.08.1914 Goben (TCG.Yavuz) ve Breslav (TCG Midilli) ‘nin
Çanakkale Boğazından içeri girmeleri
10.08.1914 Almanya’nın Fransa’ya harp ilan etmesi
16.08.1914 16 Ağustos’ta İstanbul’a ulaşan Goeben ve Breslau
gemileri Osmanlı Donanmasına katılarakYavuz Sultan
Selim ve Midilli
isimlerini aldılar.
23.08.1914 Japonya’nın Almanlara harp ilan etmesi
09.09.1914 Amiral Souchon’un Osmanlı Donanması Komutanlığına
getirilmesi
26.09.1914 İngiliz torpido botlarının Çanakkale’den çıkan
Türk torpido botlarını geri çevirerek ateş etme
emrini aldıklarını
bildirmeleri
27.09.1914 Çanakkale Boğazı’nın tamamen kapatılması
(Çanakkale Boğazı’ndan bütün gemi geçişlerini
yasaklaması.)
06.10.1914 Türk Donanması’na Karadenize çıkma emrinin
verilmesi
18.10.1914 Amiral Souchon’un izinsiz olarak Donanmayı
Karadeniz’e çıkarması ve geri çağrılması
29.10.1914 Türk Donanması’nın Karadeniz’de Rus
Donanması ile
çatışması(Alman subaylar yönetimindeki
Osmanlı donanmasının Rus
limanlarına ve Rus donanmasına ateş açması)
01.11.1914 Osmanlı Devleti’nin Birinci Dünya Savaşı’na katılması.
-Fransa ve İngiltere Türkiye’ye
savaş açtı.Rusya Türkiye’ye
savaş açtı.
02.11.1914 Rus,İngiliz,Belçika,Sırp,Japon,Karadağ
Hükümetlerinin Osmanlı İmparatorluğu ile
siyasi ilişkilerini kesmeleri
03.11.1914 Çanakkale Boğazı’nın 6 düşman zırhlısı tarafından
bombalanması (Seddülbahir-Kumkale)İngiliz
-Fransız donanması’nın
Çanakkale’nin dış tabyaları bombalaması.
11.11.1914 Osmanlı İmparotorluğu’nun üçlü anlaşma
devletlerine harp ilanı
17.11.1914 Rus Donanmasının Trabzon’u bombalaması
29.11.1914 Mesudiye Zırhlısının İngiliz Denizaltısı (B-11)
tarafından Çanakkale Boğazı’nda batırılışı
02.12.1914 Sarıkamış harekatının başlaması.
13.12.1914 Mesudiye Zırhlısı, İngiliz B-11 Denizaltısı’ndan
atılan torpidoyla batırıldı.
03.01.1915 Churchill, Çanakkale’yi abluka altında bulunduran
Amiral Garden’den Boğazın yalnız denizden
zorlanmasını mümkün görüp
görmediğini sorar.
05.01.1915 Amiral Garden’in cevabı gelir.
11.01.1915 Amiral Carden’in, Bahriye Nezareti’ne Çanakkale
Boğazı’na Taarruz İçin Hazırlattığı Planı Sunması
13.01.1915 Çanakkale’yi geçme planı Amiral Garden tarafından
hazırlanmış ve 13 Ocak’ta Savaş komitesi
tarafından onaylanmıştı.
15.01.1915 – Saphir Adındaki Fransız Denizaltı Gemisinin
Köseburnu Önünde Batırılması.
– Çanakkale Boğazı’na Taarruz İçin Hazırlanmış
Planın Uygun Olduğunun Amiral Carden’e Bildirilmesi
20.01.1915 Atatürk’ün Kuruluş halinde bulunan 19. Tümen
Komutanlığına (Tekirdağ) atanması.
28.01.1915 Savaş Komitesinin Bugünkü Toplantısında Çanakkale
Boğazı’nın Yalnız Donanmayla Zorlanmasına
Karar Verilmesi 19 Şubat
1915’in Taarruz Tarihi Olarak Saptanması
(İngilizlerin Çanakkale’yi
geçme kararı)
01.02.1915 Mustafa Kemal’in Tekirdağ’da Göreve Başlaması
02.02.1915 Atatürk’ün Tekirdağ’a gelişi ve 19. Tümeni kurma
çalışmalarına başlaması
17.02.1915 Barbaros ve Turgut Reis Muharebe Gemilerinin,
Savunmaya Katılmak Üzere Nara’ya Gelmesi
18.02.1915 Başkomutan Vekili’nin Denetleme İçin Çanakkale’ye
Gelmesi
19.02.1915 Seddulbahir,Kumkale,Ertuğrul ve Orhaniye
istihkamlarının 12 düşman zırhlısı tarafından
bombardıman edilişi ve
karaya az miktarda asker çıkarmaları
23.02.1915 19. Tümen Kuruluşuna 6. Kolordu’dan Verilen 72.
Piyade Alayı’nın Eceabat’a Gelmesi
25.02.1915 Tümen Komutanı, Karargahı, 57. Piyade Alayı, Dağ
Bataryası, Sıhhiye Bölüğü, Seyyar Hastane
Ekmekçi Müfrezesi’nin, Tekirdağ’dan
Eceabat’a Gelmesi.(Tekirdağ’daki 19. Tümen
Komutanlığı’nın
Maydos (Eceabat)’a nakli ve Atatürk’ün 19.
Tümen Komutanlığı üzerinde
olmak üzere Maydos Bölgesi Komutanı olarak
görevini sürdürmesi.)
– Çanakkale Müstahkem Mevkii Karargahı’nın
Hacıpaşa
Çiftliği’ne Yer Değiştirmesi.
– Çanakkale Müstahkem Mevki Komutanı’nın,
19. Tümen
Komutanı’nı Eceabat Bölgesi Komutanlığına
Atanması.
– Mustafa Kemal’in 19. Tümen Komutanlığı’na
atanması.
– Birleşik Filo’nun, Giriş Tabyalarındaki Topları
Tahrip Etmesi ve Boğaz’a Girmeye Başlaması.
26.02.1915 – Değirmenburnu – Çanakkale Feneri Arasında 10.
Mayın Hattı’nın Kurulması.
– Seddülbahir ve Kumkale’ye Yapılan Çıkarma.
01.03.1915 Venizelos’un, Gelibolu Yarımadası’nda 3 Tümen
Çıkarılmasını Önermesi.
02.03.1915 General Liman Von Sanders’in Çanakkale’deki Osmanlı
Kara Kuvvetleri Başkomutanlığına atanması.
04.03.1915 İngiltere, Fransa ve Rusya arasında Boğazlar’ın
taksimini öngören ‘İstanbul Antlaşması’ nın
imzalanması. 3. Avustralya
Tugayı’nın, Mondros Limanı’na Gelmesi .
05-06.03.1915 Çamkoyu Batısından Queen Elizabeth Muharebe
Gemisinin Merkez Tahkimatını Aşırma Biçiminde
Bombardımanı.
07-08 Mart 1915 7 Mart’ı 8 Mart’a bağlayan gece Nusrat mayın
gemisi
düşman gemilerinin projektörlerine aldırmadan
Anadolu yakasındaki
Akyarlar’a mayınlarını bıraktı.
11.03.1915 Sir Ian Hamilton’un, Akdeniz Bağlaşık Kuvveti
Komutanlığı’na Atanması.
12.03.1915 Hamilton Fransız ve İngiliz Kara Kuvvetleri
başkumandanlığına tayin edildi.
– 11. Tümen’in Ezine, Bayramiç Bölgesine Gelmesi.
– İngiliz Deniz Piyade Tümeni’nin Artanının Limni
Adasına Gelmesi.
13.03.1915 Kitchener’in, Hamilton’a Kara Kuvvetlerinin
Kullanılması Konusunda Yönerge Vermesi.
15.03.1915 General d’Amade Emrindeki Fransız Doğu Sefer
Kuvveti’nin Mondros Limanı’na Gelmesi.
16.03.1915 – Amerika Büyük Elçisi, Adliye Nazırı, Avusturya
Askeri Ateşesi’nin Çanakkale’ye Gelmesi.
Amiral Carden görevinden ayrıldı.Yerine Amiral
Robeck atandı.
17.03.1915 – Amiral de Robeck’in, Birleşik Filo Komutanlığı
Görevine Başlaması.
18.03.1915 Çanakkale Boğazı Muharebesi, İtilaf devletleri
donanması yaklaşık 30 savaş gemisiyle savaşın
en geniş kapsamlı
saldırısını başlattı. Altı büyük gemiden Bouvet,
Irresistible ve Ocean
zırhlıları batırıldı, üçü ise kullanılmaz duruma geldi.
Çanakkale
Boğazı’nı denizden geçme girişimi Türk deniz ve
kara savunması
karşısında başarısızlığa uğradı.Çanakkale deniz
zaferlerinin kazanıldığı
gün.
Fransız ve İngilizler’in Çanakkale’ye yaptıkları
deniz saldırısının
başarısızlığı.
23.03.1915 Alman general Liman Vona Sanders 5. Ordu
Komutanlığı’na getirildi. Bu ordunun ihtiyatını
oluşturacak 19. Tümen’in
komutanlığına ise Kurmay Yarbay Mustafa Kemal
getirildi.(Gelibolu/Çanakkale’de 5. Ordu’nun
kurulması.)
24 Mart 1915 General Hamilton’un Birliklerini Düzenlemek Üzere
Mısır’a Hareket Etmesi.
25 Mart 1915 9. Tümen Komutanı’nın, Eceabat Bölgesi
Komutanlığı’nı 19. Tümen Komutanı’ndan
Devralması.
26 Mart 1915 5. Ordu Komutanı’nın Gelibolu’ya Gelerek Göreve
Başlaması.
27 Mart 1915 Churchill’in, Birlikte Harekata Karar Verildiğini
Amiral de Robeck’e Bildirmesi.
28 Mart 1915 Tengerdere – Domuzdere Arasında Boğaz’ın
Ortasına
Doğru 19 Mayından Oluşan Son Mayın
Hattının Kurulması.
31 Mart 1915 – Bu Mayın Hattına Paralel Olarak, Boğaz
Doğrultusunda 10 Mayının Uzatılması.
01 Nisan 1915
31 Mart 1915 3. Tümen’in Muharip Birlikleriyle Erenköy’e Gelmesi
01 Nisan 1915 General Weber’in Kalvert Çiftliği’nde Mürettep
Kolordu Komutanlığı Görevine Başlaması.
10 Nisan 1915 – General Hamilton’un Mondros’a Gelmesi.
– Avustralya Tümeni’nin Büyük Kısmının, Mondros’a
Gelmesi.
16 Nisan 1915 Demirhisar torpidobotunun kendini karaya oturtup
batması.
17 Nisan 1915 E-15 İngiliz Denizaltı Gemisinin, Boğaz’da Hasara
Uğratılıp Karaya Oturtulması.
18.04.1915 Mustafa Kemal, 18 Nisan 1915’te
Çamyayla (Bigali) köyüne gelerek köy evini Karargah
yapmıştı.
18-19 Nisan 1915 İngilizlerin, Torpido Atarak E-15 Denizaltı
Gemisini Batırmaları.
22.04.1915 Müttefikler’in Gelibolu’ya çıkarma yapmaları.
25.04.1915 İtilaf güçlerinin en geniş kapsamlı ilk
çıkarması.(Çanakkale Boğazı’ndan Deniz kuvvetleriyle
zorlayarak geçmek
imkanı olmadığını anlayan düşmanın Gelibolu
Yarımadası’na asker
çıkarmaya başlaması)-Arıburnu Zaferi kazanıldı.
İtilaf Devletleri’nin,
Arıburnu’na asker çıkarmaları üzerine
Mustafa Kemal’in Tümeniyle düşmanı
önleyerek durdurması. İngiliz ve Fransızların
Seddülbahir, Arıburnu ve
Kumkale’ye asker çıkarmaları, 9 ay sürecek
Çanakkale kara savaşlarının
başlaması
27.04.1915 İngiliz denizaltı gemilerinin Marmara’da denizaltı
savaşına başlamaları ve Barbaros zırhlısının
bir denizaltı tarafından
batırılması.
28.04.1915 Birinci Kirte muharebesi(.Seddülbahir’de “1. Kirte
Savaşı” olarak bilinen muharebe.)
30.04.1915 Sultanhisar torpidobotunun E-2 İngiliz denizaltı
gemisini batırması.
01.05.1915 Fransız Joule denizaltısı mayına çarparak battı
02.05.1915 Van’ın Rus ve Ermeniler tarafından işgali.
06-08.05.1915 İkinci Kirte muharebesi
12.05.1915 Muavenet-i Milliye torpidobotunun İngiliz Goliath
zırhlısını torpilleyerek batırması.Muavenet-i
Milliye torpidobotunun
İngiliz Goliath zırhlısını torpilleyerek batırması,
Çanakkale
Muharebeleri tarihinde önemli bir yer tutar.
14 Mayıs 1915 Churchill ve Amiral Fisher istifa ettiler.
19 Mayıs 1915 Liman Von Sanders’in 42 bin kişilik bir kuvvetle
Arıburnu çıkarma noktasındaki Anzaklar’a yönelik
başarısız saldırısı.
Türkler 10 bin kayıp vererek geri çekildi.
25 Mayıs 1915 Alman U-21 denizaltı gemisinin İngiliz Trumph
zırhlısını batırışı. Aynı denizaltı gemisinin önünde
Majestic İngiliz
zırhlısını batırışı.
01.06.1915 Mustafa Kemal’in Albaylığa yükseltilmesi.
04.06.1915 Üçüncü Kirte muhaberesi.
21.06.1915 Kerevizdere muharebesi.
04.07.1915 Atatürk’ün, Kurmay Başkanı İzzettin (Çalışlar)
Bey’le beraber Cesarettepesi’ndeki 18.Alay’a ait
siperleri gezmesi ve
buradaki mevzilerin kuvvetlendirilmesi için bazı
direktifler vermesi,
düşmanın taarruzu halinde uygulanacak hareket
hakkında komutanlarla
görüşmesi.
10.07.1915 Tasir-i Efkar gazetesi muhabirlerinden Ferit
Bey’in, 19.Tümen Karargahı’nda Atatürk’ü ziyareti.
13.07.1915 İngiliz ve Fransızların, Seddülbahir’e yeni bir
taarruzu, ancak yedekteki birliklerin ileri sürülmesiyle
önlenebilmesi.
16.07.1915 Gazeteci, yazar ve şairlerden oluşan bir edebi
hayatin, harp alanını ziyaret etmek üzere,
İstanbul’dan Çanakkale’e
gelişi. (Hamdullah Suphi (Tanrıöver), Ahmet
Ağaoğlu, Ali Canip (Yöntem),
Ömer Seyfettin, Mehmet Emin (Yurdakul),
İbrahim Alaettin (Gövsa), Hakkı
Süha (Gezgin), Enis Behiç (Koryürek)’in
de içinde bulunduğu heyet,
Çanakkale cephesine gelerek 5.Ordu ve 3.Kolordu
Karargahlarını ziyaret
etmiş, Arıburnu ve Seddülbahir harp bölgelerini gezmiştir.
Heyet,
Cesarettepesi’ne giden yolun düşman kontrolünde ve
tehlikeli oluşu
nedeniyle Atatürk’ü ziyaret edememiş ancak telefonla
konuşarak
başarılarını kutlamıştır.
17.07.1915 Gelibolu Mutasarrıfı Süreyya (Yiğit) Bey’le Maydos
(Eceabat) Kaymakamı Rahmi Bey’in, 19.Tümen
Karargahı’nda Atatürk’ü
ziyareti ve geceyi karargahta geçirmeleri.
19.07.1915 Atatürk’ün, Kurmay Başkanı İzzettin (Çalışlar)
Bey’le beraber, öğleden sonra, 3.Kolordu
Karargahı’nın bulunduğu
Kemalyeri’ne gelerek Veliaht Yusuf İzzettin
Efendi’yi karşılama
töreninde bulunması, akşam yemeğini Kemalyeri’nde
yemesi, tekrar
19.Tümen Karargahı’na dönüşü.
28.07.1915 Atatürk’ün Kurmay Başkanı İzzettin (Çalışlar)
Bey’le beraber 27.ve 57. Alay cephelerini gezmesi.
30.07.1915 3.Kolordu Komutanı Esat (Bülkat) Paşa’nın, Kurmay
Başkanı Fahrettin (Altay) Bey’le beraber 19.Tümen
Karargahı’na gelerek
Atatürk’ü ziyareti.
06.08.1915 Arıburnu’nda Anzak’ların cephenin ortasından büyük
taarruzu.
06-07.08.1915 İngilizler’in Suvla Limanı çıkarması ve 1 nci
Anafartalar savaşının kazanılması.
08.08.1915 Atatürk’ün Anafartalar Grubu Komutanlığına
getirilmesi
09.08.1915 Birinci Anafartalar Zaferi.
08-09.08.1915 İtilaf Güçlerinin Seddülbahir’i boşaltmaları.
10.08.1915 Türklerin Anafartalar Grup Komutanı Albay Mustafa
Kemal öncülüğünde geniş kapsamlı Conkbayırı taarruzu.
Anafartalar ve
Kanlı Sırt muharebeleri-Conkbayırı Zaferi.
13.08.1915 2.Anafartalar muharebesi
14.08.1915 Mariot adlı Fransız denizaltı gemisinin ağlara
takılıp batması
15.08.1915 Kireçtepe Muharebeleri.
17 Ağustos 1915 Kireçtepe savaşının kazanılması
21-22.08.1915 2 nci Anafartalar savaşının kazanılması
(3.Anafartalar Muhaberesi)
01.09.1915 Mustafa Kemal’e, Anafartalar Grubu
Komutanlığı’ndaki üstün başarılar nedeniyle “Muharebe Gümüş Liyakat
Madalyası” verilişi.
02.09.1915 Mustafa Kemal’in, Çanakkale Savaşlarında yaralanan
ve sakatlanan Osmanlı askerleri için para toplayarak
gönderen
-Almanya’nın İstanbul Elçiliği görevlilerinden-
Dr.Ernest Jackh’a
teşekkür mektubu :”…Kaderin savurduğu her haşin
darbeye bizimle
katlanmakla kalmayıp bundan doğan ıstırapları da
hafifletmek için akla
gelen her yardımı esirgemeyen siz sadık dosta,
Fevzi (Çakmak) Bey de
selamlarını ve teşekkürlerini yollar.” Atatürk’ün komuta
ettiği
Anafartalar Grubu Komutanlığı’nın Kurmay Başkanı
Binbaşı İzzettin
(Çalışlar) Bey’in, 16.Kolordu Kurmay Başkanlığı’na
atanması.
04.09.1915 Mustafa Kemal’in, Anafartalar’da 4.ve 8.Tümen
cephelerine giderek incelemelerde bulunması.
Başkomutan Vekili Enver
Paşa’nın, 5.Ordu Komutanı Liman von Sanders’in
-Anafartalar Grubu’ndaki
yeni düzenleme ile ilgili- 29 Ağustos 1915 tarihli
önerisine cevabı
:”Anafartalar Grubu’nun devamını, bu grup içindeki
tümenlerin şimdilik
yalnız 2.ve 15.Kolorduları oluşturmasını ve
Gruğ Komutanlığı’nın
16.Kolordu Komutanı Mustafa Kemal Bey tarafından
yapılmasını, yüksek
öneriniz üzerine uyarınca uygun gördüm.”
09.09.1915 Bulgaristan’ın Türkiye ve Almanya’nın yanında
savaşa katılması.
14.09.1915 Mustafa Kemal’in Bulgar Generali Petroff’un eşi
Sultane Petroff’a Çanakkale’den Fransızca mektubu
:”…Düşman
kuvvetlerine karşı kendi istediğimiz şekilde karşı
koyduk ve daha önce
Arıburnu’nda benim karşımda hezimete uğrayan
düşman kuvvetleri, aradan
aylar geçtikten sonra bu defa da Anafartalar’da
tam anlamıyla felç
oldular. Generalimin, muhtemelen bunlardan haberi
vardır; ama olan
biteni doğrudan benden öğrenmesi, sanırım kendisini
çok daha fazla
memnun edecektir. General Hamilton’a ve Lord
Kitchener’e ardı ardına bu
başarıları elde etmeme vesile oldukları için teşekkür
etmem gerektiğine
inanıyorum.” Mustafa Kemal’in, 2.ve 15.Kolordu
Komutanlarıyla
Abdurrahman Bayırı’na gidişi.
20.09.1915 Mustafa Kemal’in rahatsızlanması, Mareşal Liman von
Sanders’in Anafartalar Grubu Karargahı’na gelerek,
kendisine geçmiş
olsun dileğinde bulunması, sonra özel doktorunu gönderişi.
23.09.1915 Mustafa Kemal’in, – Almanya’nın İstanbul Elçiliği
görevlilerinden- Dr.Ernest Jackh’ı çadırında kabulü ve
söyledikleri
:”Tam manasıyla Ruslar gibi karaya tıkıldık. Ruslar
çökmeğe
mahkumdurlar; çünkü Boğazları kapayarak onları
Karadeniz’e tıkadım. Bu
suretle, müttefiklerinden ayrı düşürdüm. Fakat biz de
aynı sebep
dolayısıyla yıkılmaya mahkumuz. Gerçekten biz,
Akdeniz, Kızıldeniz ve
Hint Okyanusu sahillerine yerleşmiş bulunuyoruz;
fakat herhangi bir
okyanusa çıkmayı göze alamayız.
Deniz kuvvetlerine sahip olmayan bir
kara kuvveti olmak itibariyle biz, yarımadamızı,
kara kuvvetlerini
hiçbir tehdide uğramaksızın istediği sahile
getirebilen deniz
kuvvetlerine karşı savunmaya asla muktedir
olamayacağız.” (Atatürk, bu
görüşmenin yapıldığı günlerde rahatsızlığı
nedeniyle çadırında istirahat
etmektedir. Ernest Jackh, hatıralarında şu bilgileri
vermektedir
:”Mustafa Kemal Bey ağır surette hastaydı ve bu yüzden
kendisini ziyaret
için çadırına gittim. Malarya (sıtma)’ya tekrar
yakalanmıştı. O kadar
zayıflamıştı ki, ilkin tanıyamadım. Bununla beraber
ateşli tabiatı,
evvelce sık sık yaptığımız bütün gece devam eden çok
sevdiği görüşmeler
gibi, bizi, siyasi bir tartışmaya daldırdı.”
24.09.1915 Başkomutan Vekili Enver Paşa’nın beraberinde
Başkomutanlık Vekaleti Harekat Şubesi Müdürü Yarbay
İsmet (İnönü) Bey
olduğu halde Gelibolu’ya gelişi.
26.09.1915 Başkomutan Vekili Enver Paşa’nın sabahleyin Kuzey
Grubu Karagahı’na gidişi, daha sonra -Anafartalar
Grubu cephesine ait-
Conkbayırı’nı gezdikten sonra Gelibolu’da 5.Ordu
karargahı’na dönüşü
(Enver Paşa, bu inceleme gezisinde Anafartalar
Grubu Karargahı’na
uğramamıştır.)
27.09.1915 Mustafa Kemal’in, 5.Ordu Komutanı Mareşal Liman von
Sanders’e Anafartalar Grubu Komutanlığı’ndan affını
isteyen yazısı
:”…Geçenlerde Ekselansları Başkomutan, Kuzey, Güney
ve Asya Gruplarını
ziyaretiyle gereği gibi onurlandırmıştır; ancak Anafartalar
Grubu’nun
varlığını tanımak istememekle, bizi ziyaretinin
onurundan mahrum
kılmıştır. …Ekselansları Başkomutan’ın şahsıma

karşı beslediği
duygular böylece bilinirken, orduda aynı koşullar
altında hizmet vermem
benim için imkansızdır. Siz Ekselanslarından beni şu
andan itibaren Grup
Komutanlığı’ndan istifa etmiş sayma ve şahsımla ilgili
daha sonraki
işlemleri tayin etme lütfunda bulunmanızı rica etmek
onurunu
taşımaktayım.”

30.09.1915 5.Ordu Komutanı Mareşal Liman von Sanders’in
Başkomutan Vekili Enver Paşa’ya Mustafa Kemal’in
Anafartalar Grubu
Komutanlığı’ndan affını isteyen deilekçe vermiş
olduğunu, ancak kabul
edilmemesini isteyen yazısı :”…Bu dilekçeyi
destekleyemem. Çünkü
Mustafa Kemal Bey’i vatanın bu büyük savaşta
hizmetlerine muhakkak
surette muhtaç olduğu, çok müstesna kabiliyetli, yetkili
ve cesur bir
subay olarak tanıdım ve takdir ettim. …Şimdilik ilişikte
takdim
etmediğim ayrılma dilekçesini, Ekselanslarınızın,
güvenini belirtmek
suretiyle reddetmek lütfunda bulunmalarını rica
ediyorum.”
11.10.1915 Gelibolu Yarımadası’nın İtilaf Devletleri’nce
boşaltılmasının ilk kez söz konusu oluşu
17.10.1915 Çanakkale bölgesinde General Hamilton’un komutayı
General Birdwood’a devrederek cepheden ayrılışı.
26.10.1915 Mustafa Kemal’in, Başkomutanlık Vekaleti’nce
9.,11.ve 12.Tümenlerin birleşmesinden oluşacak
16.Kolordu komutanlığına
atanması ve Kolordu Komutanı yetkisiyle
“Anafartalar Grubu’nu yönetmekle
görevlendirilmesi.
30.10.1915 Turquoise isimli Fransız denizaltı gemisinin esir
edilmesi.
31.10.1915 Başkomutan Vekili Enver Paşa’nın, beraberinde Ahmet
İzzet Paşa, Yarbay Feldmann ve Başyaver Kazım
(Orbay) Bey olmak üzere
Anafartalar Grubu Karargahı’nı ziyareti, Atatürk’le
görüşmesi, daha
sonra at üzerinde İsmailoğlu Tepesi’ne gidilmesi.
03.11.1915 İstanbul’dan Gelibolu’ya gelen Ayan ve Mebusan
Heyeti’nin Anafartalar Grubu karargahı’na giderek
Mustafa Kemal’i
ziyareti ve beraber cepheyi gezmeleri.
06.11.1915 Çanakkale’den geçerek Marmara’ya girmiş olan E-20
İngiliz denizaltı gemisinin esir edilmesi.
07.11.1915 İngiliz Harp Kabinesi’nin Çanakkale’yi boşaltma
kararı.
10.10.1915 Fransız denizaltı gemisi Turquoise’a Enver Paşa’nın
katıldığı bir törenle “Müstecip Onbaşı” adının verilmesi.
05.12.1915 Mareşal Liman von Sanders’in Anafartalar Grubu
Karargahı’na gelişi ve Mustafa Kemal’e, beraberinde
getirdiği hava
değişimi izin yazısını vermesi.
06.12.1915 İtilaf Güçlerinin Gelibolu Yarımadası’nı boşaltma
hazırlıkları.
08.12.1915 Fethi (Okyar), Dr.Bahattin Şakir ve Dr.Tevfik Rüştü
(Aras) Bey’lerin akşam Atatürk’ün misafiri olarak
Anafartalar Grubu
Karargahı’na gelişleri. Atatürk’ün aldığı hava
değişimi izni üzerine
Anafartalar Grubu Komutan Vekilliğine atanan
Fevzi (Çakmak) Paşa’nın
Anafartalar Grubu Karargahı’na gelişi.
10.12.1915 Atatürk’ün -beraberinde misafirleri Fethi (Okyar),
Bahattin Şakir ve Tevfik Rüştü (Aras) Bey’ler olmak
üzere- Çanakkale’den
İstanbul’a hareketi. (Atatürk İstanbul’a dönüşünü
takiben Çanakkale’den
izinli olarak ayrılış sebebini Salih (Bozok) Bey’e şöyle
anlatmıştır
:”Ben düşmanın çekileceğini anladığım için bir taarruz
yapılmasını
teklif etmiştim. Fakat benim bu teklifimi kabul etmediler.
Bundan dolayı
canım sıkıldı. Çok da yorgun olduğum için izin alarak
İstanbul’a geldim.
Eğer ben orada iken düşman şimdiki gibi çekilmiş
olsaydı, herhalde daha
çok sıkılacaktım. Burada bulunmaklığım benim
için bir talih eseridir.)
11.12.1915 Mustafa Kemal’in Çanakkale’den İstanbul’a gelişi
19-20.12.1915 İtilaf Güçlerinin, işgal ettikleri siperleri
boşaltarak gece Anafartalar, Arıburnu bölgesinden
gizli olarak
çekilmeleri (Bu bölgedeki boşaltma son günlerde
mevcut sisten de
yararlanılarak gizli olarak yapılmakta idi. Ancak birlik
ve malzemelerin
büyük kısmını kapsayan boşaltma bu gece
gerçekleştirilmiştir. İngilizler
8/9 Ocak 1916 gecesi de Seddülbahir bölgesinden
çekilmişlerdir.)
08-09.01.1916 Müttefiklerin Seddülbahir’i boşaltmaları
09.01.1916 5.Ordu Komutanı Mareşal Liman von Sanders’in
-İngilizlerin Gelibolu yarımadasından çekilip gitmeleri
üzerine- sabah
8.45’de Alçıtepe’den Başkomutanlık Vekaleti’ne telgrafı :
“Tanrı’ya şükür
Gelibolu yarımadası tamamen düşmandan temizlenmiştir,
. (Düşmanın
Çanakkale Cephesi’nden çekilmesi. “MEHMETÇİK”
namının dünyaya yayılışı.)
14.01.1916 Mustafa Kemal’in Edirne’de XVI. Kolordu
Komutanlığına başlaması
17.01.1916 Atatürk’e, “Anafartalar Grubu Komutanlığı”ndaki
üstün başarıları sebebiyle “Muharebe Altın Liyakat
Madalyası” verilişi
18.01.1916 5.Ordu Karargahı’nın, Müttefiklerin Gelibolu
yarımadasını boşaltmaları üzerine Çanakkale’den
Lüleburgaz’a alınması.
01.02.1916 Atatürk’e Anafartalar Grubu Komutanlığı döneminde
gösterdiği üstün başarıları nedeniyle “İkinci Rütbe’den
Osmani Nişanı”
verilmesi.

http://www.geltag.com/turkish/z_history/tr_krn_cs1.htm
http://www.ataturktoday.com/1915CanakkaleKronoloji.htm
http://www.canakkale.gen.tr/kronoloji/kronoloji.html
http://canakkalesavaslari.comu.edu.tr/data2/48.pdf
http://www.gallipolidigger.com/2004.site/002.gel.sav
.kronoloji/gallipolidigger.kronoloji/gallipolidigger.kronoloji.htm den
yararlanılarak hazırlanmıştır.

BU KONUYU SOSYAL MEDYA HESAPLARINDA PAYLAŞ
ZİYARETÇİ YORUMLARI - 2 YORUM
  1. Sosyal bilgi dedi ki:

    nasıl kitapçık hazırlaya bilirim

BİR YORUM YAZ
Yandex.Metrica